Eskişehir kent merkezinde konumlanan ve şehrin ilk yerleşim yeri olma özelliğini taşıyan Odunpazarı, diğer ilçelere kıyasla daha yüksek bir rakımda yer almaktadır. Ortalama 800 metre yüksekliğe sahip olan bu tarihi yerleşim bölgesi, toplam 1.120 km²'lik bir yüzölçümünü kaplamaktadır. Odunpazarı, tarihi dokusunu koruyan yapıları ve zengin geçmişi ile günümüzde Eskişehir'in en önemli çekim merkezlerinden biridir.
Kuruluş Söylencesi ve Coğrafi Özellikleri
Bölgenin yerleşim yeri olarak seçilmesine dair geçmişten gelen meşhur bir söylenti bulunmaktadır. Bu söylentiye göre, Eskişehir'e yerleşmeyi düşünen ilk topluluk, temiz ve sağlıklı havaya sahip bölgeyi belirlemek amacıyla hem Odunpazarı'na hem de şimdiki Porsuk Çayı'nın bulunduğu alana birer koyun ciğeri asarlar. Odunpazarı'na asılan koyun ciğerinin diğer bölgeye kıyasla daha geç bozulması üzerine, havadaki temizlik ve dayanıklılık farkı göz önünde bulundurularak ilk yerleşim burada kurulur.
UNESCO Listesindeki Tarihî Miras ve Müzeler
Odunpazarı'nın sahip olduğu köklü miras, uluslararası düzeyde de tescillenmiştir. İlçenin tarihî kent merkezi, 2012 yılında UNESCO tarafından Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dahil edilmiştir. Kültürel kimliğini modern mimari ile harmanlayan bölgede, 2019 yılında açılışı gerçekleştirilen ve dünyaca ünlü Japon mimar Kengo Kuma tarafından tasarlanan Odunpazarı Modern Müze (OMM) yer almaktadır. Bununla birlikte, Türkiye'de kurulacak olan ilk Kedi Müzesi için de bölgede hazırlık çalışmaları başlatılmıştır.
Görülmesi Gereken Tarihî Yapılar ve Külliyeler
İlçe sınırları içerisinde, geçmişin mimari zarafetini ve kültürel birikimini yansıtan çok sayıda önemli tarihi bina ve külliye bulunmaktadır. Ziyaretçilerin mutlaka görmesi gereken bu önemli yapılar arasında Kurşunlu Külliyesi, Atatürk Lisesi, Yeşil Efendi Osmanlı Evi Müzesi, Tayfun Talipoğlu Daktilo Müzesi ve Atatürk Müzesi yer almaktadır. Bu yapılar, Odunpazarı'nın zengin tarihi kimliğini ve kültürel dokusunu yansıtan en somut örneklerdir.