Likya Birliği'nin Kutsal Kalbi: Letoon
Muğla sınırları içinde, Fethiye - Kaş karayolunun 65. kilometresinde, Kumluova Köyü yakınında yer alan Letoon Antik Kenti (Antik Yunanca: Λητώον Lētōon), antik çağın en önemli inanç merkezlerinden biridir. Kuruluş tarihi MÖ 6. yüzyılın sonlarına kadar uzanan bu kutsal yerleşim, bölgedeki en eski yerleşim izlerinin MÖ 7. yüzyıla kadar gittiğini gösteren bulgular barındırmaktadır. Dinsel ve politik bir merkez olan Letoon, MS 7. yüzyılda tamamen terk edilmiştir.
Mitolojik Kökenler ve Tarihsel Önemi
Ünlü Romalı şair Ovidius'un aktardığı mitolojik bir anlatıya göre Letoon, baş tanrı Zeus'tan hamile kalan Leto'nun adına kurulmuştur. Yapılan arkeolojik araştırmalar sonucunda elde edilen kalıntılar ve gün yüzüne çıkarılan yazıtlar, kentin dinsel ve politik bir tören alanı olarak Likya medeniyeti için ne denli hayati bir önem taşıdığını açıkça ortaya koymaktadır.
Üç Kutsal Tapınak ve Mimari Yapılar
Ören yerinin tam merkezinde, yan yana sıralanmış üç görkemşli tapınak bulunmaktadır. Bu kutsal yapılardan en kuzeyde yer alanı tanrıça Leto'ya, ortadaki tanrıça Artemis'e ve güneydeki ise tanrı Apollon'a adanmıştır. Tapınak kompleksinin güneybatısında antik bir çeşme yapısı yer alırken, hemen doğusunda ise bir Hristiyanlık dönemi kilisesi konumlanmaktadır.
Tiyatro ve UNESCO Dünya Mirası Unvanı
Kentin kuzey bölümünde yer alan Stoa (revaklı galeri) ile arkasını kısmen doğal bir yamaca yaslamış olan Helenistik Dönem'e ait tiyatro, günümüze kadar ulaşan önemli kalıntılar arasındadır. Letoon, komşusu Xanthos (Ksantos) antik kentiyle birlikte gösterdiği benzersiz kültürel değerler sayesinde, 9 Aralık 1988 tarihinde 484 liste sıra numarası ile UNESCO tarafından UNESCO Dünya Miras Listesi'ne dahil edilerek tescillenmiştir.