Lamus (veya Lamos) Antik Kenti, Antalya'nın Gazipaşa ilçesinde, deniz seviyesinden yaklaşık 600 metre yükseklikte sarp bir dağın zirvesine kurulmuş, Roma ve Bizans dönemlerinin izlerini taşıyan büyüleyici bir tarihi yerleşimdir. Antik Kilikya ve ardından İsaurya bölgelerinin sınırında yer alan bu kent, zamanla önemli bir piskoposluk merkezine dönüşmüştür. Çarpıcı bir manzaraya hakim iki tepe üzerine konumlanan Lamus, ziyaretçilerine hem köklü bir geçmiş hem de el değmemiş bir doğa sunmaktadır.
Tarihçe ve Piskoposluk Geçmişi
Tarihi kaynaklarda adından sıkça söz ettiren Lamus, Geç Roma ve Bizans dönemlerinde parlak bir dönem yaşamıştır. Hristiyanlık tarihi açısından büyük önem taşıyan kent, 451 yılındaki Kalkedon Konsili ve 787 yılındaki İkinci İznik Konsili gibi önemli dini toplantılarda piskoposlar seviyesinde temsil edilmiştir. Kentin antik limanı ise günümüzde Kalediran olarak bilinen Charadros kasabasında yer almaktaydı, fakat limandan günümüze çok az kalıntı ulaşabilmiştir.
Görülmeye Değer Yapılar ve Mimari Kalıntılar
Lamus Antik Kenti'nin batı tepesi, MS 3. yüzyılda İmparator Gallienus döneminde inşa edilen güçlü surlarla korunmaktadır. Kentin anıtsal giriş kapısı büyük bir kuleyle desteklenmiş olup, üzerinde öküz başı üzerinde duran kartal kabartması ve imparatora adanmış yazıtlar yer almaktadır. İki tepe arasındaki düzlükte agorası, antik çeşmesi ile Roma imparatorları Vespasianus ve Titus adına yapılmış tapınakların kalıntıları görülebilmektedir. Doğudaki tepede ise kayaya oyulmuş odalar ve anıtsal lahitlerden oluşan büyüleyici bir nekropol alanı yer alır.
Ulaşım ve Ziyaret Bilgileri
Antik kent, Antalya ilinin Gazipaşa ilçesine bağlı Gürçam köyünün batısında, Adanda köyünün ise yaklaşık 2 kilometre kuzeyindedir. Dağlık ve sarp bir arazide yer aldığı için buraya ulaşım macera dolu bir doğa yürüyüşünü gerektirir. Girişin ücretsiz olduğu bu saklı tarihi hazineyi keşfetmek isteyen gezginlerin, engebeli patikalar için uygun yürüyüş ekipmanları ve su bulundurmaları tavsiye edilir.