Kozaklı: Nevşehir'in Şifalı Termal Merkezi
Kozaklı, Nevşehir ilinin kaplıcaları ile ün kazanmış ve il merkezine en uzak mesafede yer alan ilçesidir. Nevşehir il merkezine 85 kilometre uzaklıkta konumlanan bu şirin ilçenin; Kayseri, Kırşehir ve Yozgat gibi çevre illere ortalama mesafesi ise 90 kilometredir. Deniz seviyesinden ortalama 1.061 metre yükseklikte yer alan ilçenin yüzölçümü 772 kilometrekaredir. Kozaklı'ya bağlı 24'ü köy olmak üzere toplamda 30 adet yerleşim birimi bulunmaktadır.
Kozaklı'nın Tarihçesi ve İsim Kökeni
Kozaklı, 1954 yılında Avanos ilçesinin Merkez ve Karahasanlı nahiyelerinden ayrılarak, merkezi Hamamorta olmak üzere ilçe statüsünü elde etmiştir. İlçe; Hamamorta, Buruncuk, Bağlıca ve Kozaklı köylerinin birleşmesiyle kurulmuş olup, adını birleşimdeki Kozaklı köyünden almıştır. İlçenin Türkmen kökenli ahalisi Kızılkoyunlu, Akçakoyunlu ve Yabanlı aşiretlerinden oluşur. Ayrıca 18. yüzyıl sonlarında Toroslar'da yaşayan ve iskan politikasıyla bölgeye yerleştirilen Acıöğünlü (Acıön) aşireti de Hacıfaklı köyü başta olmak üzere birçok köyde yaşamaktadır.
İlçenin isminin nereden geldiğine dair kesin bir bilgi bulunmamakla birlikte çeşitli rivayetler anlatılmaktadır. Bu rivayetlerden ilki; Selçuklu döneminde yaşadığı bilinen ve ilçede türbesi bulunan Kozoğlu isimli şahsın, kayalarla sıcak suyun etrafını çevirerek bir hamam inşa etmesi ve ilçenin adının bu kişiden gelmesidir. İkinci rivayet ise Aydın yöresi yörüklerinden Kozak isimli bir yörük beyinin ailesiyle buraya yerleşmesidir. Diğer bir rivayete göre ise kaplıcalardan yükselen buharların pamuk kozasına benzetilmesiyle bu isim verilmiştir.
Şifalı Sular ve Termal Sağlık Turizmi
Kozaklı Kaplıcaları, Alman Kaplıcaları Birliği sınıflamasına göre Sodyum, Kalsiyum ve Klor içermekte olup, A ve C grubu şifalı sular sınıfına dahildir. Su sıcaklığının 27 °C ile 93 °C arasında değiştiği bu şifalı sular, ilçeyi Türkiye'nin en önemli termal sağlık merkezlerinden biri haline getirmiştir. Günümüzde ilçede sağlık turizmine yönelik hizmet veren 30 adet otel ve motel bulunmakta olup, bu tesisler toplamda 9.000 yatak kapasitesine sahiptir. Hem özel teşebbüslerin hem de Kozaklı Belediyesi'nin sunduğu kaplıca imkanları sayesinde her bütçeye uygun sağlık hizmeti sağlanmaktadır.
İlçede Yaşam, Altyapı ve Hizmetler
Kozaklı ekonomisinde tarım hayati bir öneme sahiptir. İlçedeki 675.210 dekarlık ekilebilir alanın %7'sinde sulu tarım, %93'ünde kuru tarım yürütülmektedir. Sağlık alanında ise termal suyun şifasından yararlanan 120 yataklı Kozaklı Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi, lokomat cihazıyla felçli hastaların tedavisinde hidrotermal bir sağlık tesisi olarak hizmet vermektedir. Altyapı açısından, ilçedeki konut ve iş yerlerinin büyük bir kısmı kaplıcalardan elde edilen jeotermal enerjiyle ısıtılmaktadır. Doğal göl bulunmayan ilçede 1998'de yapımına başlanan Doyduk Barajı inşaatı sürmekte, Taşlıhöyük Köyü Barajı ise su toplama aşamasında bulunmaktadır.
Kozaklı'ya Ulaşım Seçenekleri
Kozaklı, Ankara-Kayseri karayolu üzerinde yer alan Topaklı'ya yaklaşık 25 kilometre uzaklıktadır. Türkiye'nin dört bir yanından Ankara-Kayseri karayolu üzerinden Topaklı'ya ulaşarak, buradan kalkan ilçe otobüsleriyle Kozaklı'ya kolayca geçiş yapabilirsiniz. Ayrıca Nevşehir ve Kayseri'den saat başı düzenlenen otobüs seferleri de ilçeye ulaşım imkanı sunmaktadır. Demiryolunu tercih eden seyahatseverler için Ankara-Kars tren hattı güzergahında bulunan Karasenir ve Kanlıca kasabalarına trenle ulaşıp, bu kasabalardan kalkan belediye otobüsleri aracılığıyla Kozaklı'ya ulaşmak da mümkündür.