İrenopolis (Eirenopolis veya Eirenoupolis), antik Roma, Bizans ve ortaçağ dönemlerinde Kilikya'nın kuzeydoğusunda, Calycadnus Nehri'ne çok uzak olmayan bir bölgede konumlanmış tarihi bir şehirdir. Günümüzde Osmaniye ilinin Düziçi (eski adıyla Haruniye) ilçesinde yer alan antik kent; Adana'nın 104 km güneydoğusunda ve Osmaniye'nin 29,5 km kuzeydoğusunda bulunmaktadır. Şehir, Hierapolis Kastabala ve Anavarza'dan biraz daha yüksekte, Kilikya ovasına doğudan erişimi engelleyen stratejik bir dağın üzerinde yer almaktadır.
İrenopolis Tarihçesi ve Neronias Dönemi
İrenopolis'in muhtemelen Kommagene Kralı IV. Antiokhos tarafından kurulduğu düşünülmektedir. Şehir, kısa bir süreliğine Roma İmparatoru Nero'nun onuruna Neronias (Yunanca: Νερωνιάς) adıyla da anılmıştır. Kirroslu Theodoretus, Eirenopolis ve Neronias isimlerinin aynı kente atıfta bulunduğunu ve Neronias adının İmparator Nero'nun şehre verdiği onurları ifade ettiğini doğrulamaktadır. Tarih boyunca Hierocles, Nicephore ve Calliste gibi önemli yazarlar tarafından anılan kent, 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi'nin ardından Müslümanların kontrolüne geçmiştir.
Erken Hristiyanlık Dönemi ve Piskoposluk Merkezi
Hristiyanlık inancı, 1. yüzyılda dağ geçitleri aracılığıyla ve Aziz Paul'un (Pavlus) çalışmaları sayesinde bölgeye ulaşmış, bu durum şehri erken dönemde misyonerler için bir odak noktası haline getirmiştir. Bizans döneminde önemli bir piskoposluk merkezi olan İrenopolis, günümüzde Katolik Kilisesi'nin unvanlı piskoposluklar listesinde yer almaktadır. Kentin bilinen tarihi piskoposları arasında, 314 yılında Ankara ve Neokaesarea konsillerine, 325 yılında ise İznik Konsili'ne katılan Piskopos Narcissus ile İndimus, Basilius, John, Prokopius ve Pavlus bulunmaktadır. 1837-1975 yılları arasında ise Stefano Missir ve Gaetano Michetti gibi unvanlı Katolik piskoposlar bu piskoposluk merkezinde görev yapmışlardır.
Kültürel Yapı ve Tarihi Sikkeler
İrenopolis Antik Kenti'nde basılan antik sikkeler, putperestlik döneminde sağlık tanrıları Asklepios ve Hygeia'ya tapıldığını açıkça göstermektedir. Kentteki bu iki tanrı kültünün, bölgede bulunan doğal su kaynağıyla doğrudan bağlantılı olduğu düşünülmektedir. Kent, Roma İmparatoru Domitianus'un saltanatı sırasında MS 92/93'ten itibaren kendi sikkelerini basmaya başlamış ve bu faaliyet İmparator Gallienus'un saltanatına (MS 253-268) kadar kesintisiz şekilde devam etmiştir.