Höyücek, Burdur ili Bucak ilçesinin Mimar Sinan Mahallesi, Kahveler Mevkii'nde yer alan bir höyüktür. Yaklaşık 12 metre çapında ve 3 metre yüksekliğinde olan bu küçük yerleşim, ne yazık ki günümüzde tarım ve yapılaşma nedeniyle tahrip edilmiş durumdadır. Höyük ilk olarak James Mellaart tarafından saptanmış, ardından Mehmet Özsait başkanlığında yüzey araştırması yapılmış ve 1989-1992 yılları arasında Burdur Müzesi ile Refik Duru başkanlığında yürütülen kazılarla incelenmiştir.
Höyücek Yapı Evreleri ve Tabakalanma
Höyücek'teki yapı evreleri eskiden yeniye doğru; üç evreli İlk Neolitik Erken Yerleşimler Dönemi, Tapınak Dönemi ve Son Neolitik Dönem (Kutsal Alanlar Dönemi) olarak tanımlanmıştır. Tapınak Dönemi ile Kutsal Alanlar Dönemi arasında belirgin kültürel farklılıklar bulunması, bu iki dönem arasında bir boşluk dönemi olabileceğini düşündürmektedir. Son yapı evresi sonrasına ait çanak çömlek kalıntıları ise yalnızca höyüğün batı yamacında görülmekte olup, muhtemelen yakınlardaki başka bir höyükten buraya getirilmiştir.
Tarihöncesi Dönemlere Ait Buluntular
Ana toprak üzerindeki Erken Yerleşim Dönemi tabakasının ahşap ve çamur sıvalı kulübelerden oluştuğu düşünülmektedir. Tapınak Dönemi yerleşmesinde ise taş kullanılmamış, sadece kerpiçten yapılmış bir tapınak ve ek yapılara rastlanmıştır. Bu kutsal mekanda geyik boynuzları, aşık ve çene kemikleri, tahıl saklama sandıkları, mermer çanaklar ve çok sayıda çakmak taşı delgi bulunmuştur. Kutsal Alanlar Dönemi'nde ise kilden yapılmış ana tanrıça heykelcikleri, böbrek ve çizme biçimli kaplar ile kırmızıya boyanmış hayvan başlı kilden bir masa gibi dikkat çekici dini buluntular ortaya çıkarılmıştır.
Hayvan Kalıntıları ve Tarihleme
Höyücek'te yapılan araştırmalarda boz ayı, tilki, tavşan, karaca, alageyik, kızıl geyik, yaban domuzu, koyun, keçi ve sığır gibi türlere ait hayvan kemikleri saptanmıştır. Kazı başkanı Refik Duru, höyükteki ilk yerleşimi MÖ 7 bin başları olarak tarihlendirmektedir. Tapınak Dönemi buluntularına uygulanan Radyokarbon tarihleme yöntemi ise günümüzden 7.600 / 7.511 - 7.387 / 7.311 yılları arasına işaret etmekte, Kutsal Alanlar Dönemi'nin ise Son Neolitik Çağ başlarına denk geldiği değerlendirilmektedir.