Hasan Dede Türbesi veya diğer bilinen adıyla Hasan Efendi Türbesi, Rize ilinin Ardeşen ilçesine bağlı Seslikaya (Ağvan) köyünde konumlanan tarihi bir yapıdır. Türbenin ilk inşa tarihi hakkında kesin bir belge bulunmamakla birlikte, giriş kapısı üzerinde yer alan 1262/1845 tarihli ibare, türbe içerisindeki bir mezar taşına aittir. Hasan Dede'nin oğlu Osman Dede'nin eşinden aktarılan bilgilere göre, Kulaberoğlu ailesinden Temurcu Molla Osman'ın oğlu olan Hasan Dede'nin 1845 yılında vefat ettiği ve yaklaşık 120 yıl boyunca yaşadığı kabul edilmektedir. Hasan Dede'nin soy çizgisi Süleyman Dede, Salih Dede ve Osman Dede gibi şahsiyetlerle devam etmiştir.
Bazı tarihi kaynaklar türbenin 1852 yılında yapıldığını ve iç ile dış mimari bezemelerinin 1978 yılında eklendiğini öne sürse de, yapının mevcut mimari üslubu ve süslemeleri bu tarihle uyuşmamaktadır. Mimari detaylar incelendiğinde, türbenin muhtemelen 20. yüzyılın ortalarında yeni baştan inşa edildiği düşünülmektedir.
Türbenin Mimari Özellikleri
Hasan Dede Türbesi, kuzey-güney doğrultusunda konumlandırılmış olup, 4,25 x 3,10 metre ölçülerinde dikdörtgen plan şemasına sahiptir. Yapının dış mimarisi; yeşil renge boyanmış beton duvarlar, kuzeydoğu ile kuzeybatı cephelerine yerleştirilmiş dikdörtgen formlu pencereler ve kubbe kasnağında yer alan yeşil ve mavi renkli camlara sahip yuvarlak kemerli pencerelerle karakterize edilmiştir. Yapının üst örtüsü ise kurşun kaplamalı bir kubbe ile korunmaktadır.
İç Mekan Tasarımı ve Süslemeleri
İç mekân, kuzey-güney ekseninde iki bölüme ayrılmış durumdadır ve bu ara duvarın üzerinde tek sıra halinde tasarlanmış ahşap bir korkuluk yer almaktadır. Orijinal ahşap kapı, Hasan Dede'nin mezarına geçiş imkanı tanımaktadır. Mezarın baş şahidesi sülüs hatla yazılmış Osmanlıca bir kitabe ile bezelidir. Yapının cephesinde lale ve bahar açmış dallardan oluşan çinili bitkisel motifler bulunur. Bu süslemeler; hatayi, lale ve penç motiflerinin yer aldığı özel bir bordür çerçevesi içerisine alınmıştır. Ayrıca türbenin kubbe içerisinde de çeşitli hat yazıları ve motifler göze çarpmaktadır.