Gümüşkavak Köyü

Yozgat ilinin Sorgun ilçesine bağlı olan Gümüşkavak, bölgenin tarihi ve kültürel geçmişini yansıtan önemli yerleşim birimlerinden biridir. Coğrafi konum olarak Yozgat il merkezine 57 kilometre, Sorgun ilçe merkezine ise 21 kilometre mesafede yer almaktadır. İç Anadolu Bölgesi'nin karakteristik özelliklerini taşıyan bu yerleşim yeri, günümüzde muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından idare edilmektedir.

Pöhrenk İsminin Anlamı ve Etimolojisi

Gümüşkavak Köyü'nün tarihi adı Pöhrenk olup, yöre halkının şivesinde genellikle "Poğrek" olarak telaffuz edilmektedir. Kelime anlamı olarak "yer altı kanalı" demektir. Dil kökeni incelendiğinde kelimenin Ermeniceden geldiği görülmektedir; Ermenicede "poğrag/poğrank" (փողրak/փողraնք) su kanalı veya oluk anlamına gelirken, "poğ" (փող) sözcüğü boru manasındadır.

Tarihsel Eserlerde Pöhrenk Kelimesi

Kelimenin tarihsel kullanımı çeşitli dönemlere ait önemli eserlerde belgelenmiştir. Deşişî Mehmed Efendi'nin 1580 yılına ait Et-Tuhfetu's-Seniyye adlı eserinde "su küngi, poġrenk daχı dirler" ifadesi yer almaktadır. Ünlü seyyah Evliya Çelebi'nin 1665 tarihli Seyahatname eserinde ise "poχrenk" kelimesinin Diyarbakır lisanında "su yolu" anlamına geldiği belirtilmiştir. Son olarak Hamit Zübeyr ve İshak Refet tarafından hazırlanan 1932 tarihli Anadilden Derlemeler eserinde, kelimenin Çorum şivesinde "künk, toprak su borusu" olarak kullanıldığı aktarılmaktadır.

Köyün Tarihi ve Demografik Yapısı

Gümüşkavak yerleşimi, yüzyıllar boyunca farklı kültürlere ev sahipliği yapmıştır. Kayıtlara göre 20. yüzyıl başlarına kadar bir Ermeni yerleşimi olan bu mahal, günümüzde kısmen Alevi Türkmenlerinden oluşmaktadır. Nüfus verileri incelendiğinde ise köyün nüfusunun istikrarlı bir seyir izlediği görülür. Yıllara göre nüfus verilerine bakıldığında 1997 yılında 179 kişi, 2000 yılında 179 kişi ve 2007 yılında ise 178 kişinin köyde yaşadığı tespit edilmiştir.