Eşrefoğlu Camii'nin Tarihi ve Önemi
Eşrefoğlu Camii, Anadolu'daki ahşap direkli camilerin en büyüğü ve orijinalidir. Konya'nın Beyşehir ilçesinin kuzeyinde, İçerişehir Mahallesi'nde yer alan bu kıymetli eser, Eşrefoğulları Beyliği döneminde Eşrefoğlu Seyfettin Süleyman Bey tarafından yaptırılmıştır. Bir türbe, kervansaray ve hamam ile birlikte külliye şeklinde 1296-1299 yılları arasında inşa edilen yapı, 2012 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınmış ve 2023 yılında da Dünya Mirası listesine girmiştir.
Eşsiz Ahşap Sütunlu Mimarisi ve Mühendislik Detayı
Caminin mimarisi, Orta Asya Semerkant ve Buhara gibi eski Türkistan şehirlerinde yer alan ağaç direkli camilerin ülkemizdeki bir örneğidir. Eşrefoğlu Camii, 46 adet ahşap sütun üzerinde inşa edilmiştir. Sütunların yapımında sedir ağacı tercih edilmiş ve bu sütunlar inşa edilmeden önce 6 ay boyunca suda bekletilmiştir. Yüzyıllar boyu kış aylarında caminin damındaki kar, çatının ortasındaki boşluktan ortadaki havuza atılmış ve bu sayede ortam nemlendirilerek ahşap sütunların kuruyarak çatlaması engellenmiştir. 1965 yılında ise karlığın üstü camla kapatılmış ve bu işlevini yitirmiştir.
Görkemli Mihrabı ve Kündekari Minberi
Eşrefoğlu Camii, 6 metre yüksekliğinde ve çini mozaik ile kaplı son derece görkemli bir mihraba sahiptir. Yapının anıtsal bir taç kapısı bulunmaktadır. Caminin minberi tamamen ceviz ağacından, oymalı ve çatmalı olarak tutkalsız bir şekilde imal edilmiştir. İnanılmaz bir düzgünlük ve incelikte yapılan bu minber, geometrik şekiller ve bitkisel bezemelerle kaplıdır. Caminin tavanında ise renkli kalem işi süslemeler yer almakta olup, özellikle konsollardaki kök boyalı motifler dikkat çekici bir görsellik sunmaktadır.
Selçuklu Ulu Cami Geleneğinin Zirvesi
Eşrefoğlu Camii, Selçuklu Ulu Camilerinde görülen önemli özelliklerin tamamını bir arada barındıran tek örnektir. Çoğul ahşap sütunlu yapısı, tavanının tamamen ahşap ve kalem işçiliği ile süslenmiş olması, mihrabının çinili ve minberinin tamamen ahşap kündekari tekniğiyle yapılmış olması bu özelliklerin başında gelir. Cumhuriyet döneminde 1934'ten itibaren zaman zaman tamir edilen yapının toprak çatısı, bu tamiratlar sonucunda önce kiremitle örtülmüş, daha sonra ise bakırla kaplanmıştır. Ayrıca Emir Seyfettin Süleyman'ın 1301 tarihli türbesi de caminin doğu duvarına bitişik konumdadır.