Esenboğa Semti ve Coğrafi Konumu
Ankara ili, Çubuk ilçesine bağlı tarihi bir semt olan Esenboğa, Çubuk Ovası üzerinde konumlanmaktadır. Çevresi dağlarla çevrili olan bu düzlük yapısı nedeniyle özellikle kış aylarında yoğun sis olaylarına sahne olan semt, bölgenin iklimsel takibini yapan önemli bir meteoroloji istasyonuna da ev sahipliği yapmaktadır. Günümüzde tarım, arıcılık ve rençberlik gibi geleneksel geçim kaynaklarının yanı sıra son yıllarda artış gösteren fabrika ve sanayi yatırımlarıyla da ekonomik yapısını çeşitlendirmektedir.
Tarihçe ve İsim Kökeni
Esenboğa isminin kaynağına dair günümüze ulaşan iki güçlü rivayet bulunmaktadır:
Sultanın Boğaları Rivayeti
Birinci rivayete göre, geçmiş dönemlerde Osmanlı sultanlarına ait boğaların beslendiği haraların (üretme çiftliklerinin) bu bölgede bulunması nedeniyle belde bu adla anılmaya başlanmıştır.
İsen Buga ve Ankara Savaşı Rivayeti
Diğer yaygın tarihi rivayet ise semtin, Osmanlı Padişahı Yıldırım Beyazıt ile Timur İmparatorluğu'nun kurucusu Emir Timur arasında gerçekleşen meşhur Ankara Savaşı sırasında kurulduğunu savunur. Bu anlatıya göre semt, adını Emir Timur'un askeri kumandanlarından biri olan İsen Buga'dan almıştır.
İdari Yapı ve Belediyeleşme Süreci
Tarihsel süreçte idari yapısı çeşitli değişimler geçiren Esenboğa, 23 Mart 1992 tarihinde belediye statüsü kazanarak beldeye dönüştürülmüştür. İlerleyen yıllarda, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun geçici 2'nci maddesi kapsamında Ankara Büyükşehir Belediyesi sınırlarını belirleyen 50 kilometrelik yarıçap içerisinde kalması sebebiyle büyükşehir sınırlarına dahil edilmiştir. 2008 yılında gerçekleştirilen yeni yasal düzenlemeler sonrasında ise belde statüsü sonlandırılarak mahalleleri ile birlikte Çubuk Belediyesi'ne bağlanmıştır. Semt günümüzde; Dumlupınar, Esenboğa Merkez, Güldarpı, İkipınar, Kızılca, Kutuören, Melikşah ve Yenice mahallelerini bünyesinde barındırmaktadır.
Esenboğa Havalimanı ve Ulaşım
Bölgenin en önemli küresel simgelerinden biri olan Esenboğa Havalimanı'nın pist kısmı, Esenboğa sınırları içerisinde yer almaktadır. Havalimanının İç ve Dış Hatlar Terminal binası ise komşu Akyurt ilçesi sınırlarında kalmaktadır. Hem tarımsal kimliği hem de stratejik havacılık altyapısıyla Ankara'nın dışa açılan kapılarından biri olan Esenboğa, tarihi bağları ve modern sanayi yatırımları ile gelişimini sürdürmektedir.