Elazığ Protestan Kilisesi'nin Tarihçesi
Elazığ Protestan Kilisesi (Ermenice: Հայաստանեայց Աւետարանական Եկեղեցի / Hayasdaneaydz’ Avyedaranagan Yegeğedz’i), 19. yüzyılda Osmanlı döneminde inşa edilmiş tarihi bir Evanjelik kilisedir. Kilise, 1915 yılındaki Ermeni Kırımı sırasında Elâzığ'ın (o zamanki adıyla Mamüretül-Aziz) Ermeni sakinlerinin sürgün edilmesinin ardından cemaatsiz kalmıştır.
Cumhuriyet Dönemindeki Kullanım Amaçları
Tarihi kilise binası, Cumhuriyet döneminde farklı işlevlerle kullanılmıştır. Yapı bu süreçte Arpacı Un Fabrikası, pazar yeri, koyun mekanı ve otopark olarak hizmet vermiştir. Günümüzde de kilise alanının otopark olarak kullanıldığı bildirilmektedir.
Koruma Kararı ve Günümüzdeki Durumu
Yapı, 1973 yılından itibaren Diyarbakır Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Müdürlüğü'nün koruma listesinde kayıtlı olmasına rağmen yeterince korunmamış ve harabeye dönmüştür. Kilisenin içerisine giren araçlar nedeniyle yapının iç kısmında bulunan tarihi Hristiyan freskoları büyük ölçüde zarar görmüştür.
Yapı Üzerindeki İşaretler ve Kayıt Hataları
Kilise binası üzerinde Ermenice 'E' harfi yazılı olmasına karşın, resmi koruma listesine 'Süryani Kilisesi' olarak kaydedilmiştir. Ayrıca ünlü akademisyen profesör Dr. Armenag Haygaziyan bu kilisede defnedilmiş olsa da, kendisinin mezarı da zaman içinde yok edilmiştir.