Datça, Türkiye'nin Ege Bölgesi'nde yer alan Muğla iline bağlı son derece özel bir ilçedir. Üç tarafı denizle çevrili olan bu eşsiz yarımada, 436 km²'lik bir yüzölçümüne sahiptir ve dağlık, engebeli coğrafi yapısıyla bilinmektedir. İlçe arazisinin %66'sını orman alanları, %18'ini seyrek çalılıklar ve kayalıklar oluştururken, yalnızca %16'sı tarım alanı olarak kullanılabilmektedir. Bölgenin en yüksek noktaları Bozdağ (1174 m), Kalecik Dağı (881 m), Karadağ (786 m), Emecik Dağı (704 m) ve Yarık Dağı'dır (615 m). Kızlan Ovası, Burgaz Düzlüğü, Reşadiye Ovası ile kıyı düzlüklerinden Karaköy, Palamutbükü ve Mesudiye, ilçenin başlıca ovaları arasında yer alır.
Zengin Tarihçe ve Knidos Antik Kenti
Datça Yarımadası'ndaki buluntuların geçmişi MÖ 2000'lere kadar uzanmaktadır. Bilinen ilk yerli halk Karyalılar'dır ve bölgedeki en parlak dönem Dorlar zamanında yaşanmıştır. Dorlar, MÖ 1000 yıllarında Trakya üzerinden güneye inip Yunanistan üzerinden bölgeye gelerek bugünkü Datça ilçe merkezinin 1,5 km kuzeydoğusundaki Burgaz mevkiinde Knidos'u kurmuşlardır. Lidya ve ardından Pers egemenliğine giren Knidos, ticari nedenlerle MÖ 4. yüzyılda yarımadanın uç noktasına taşınmıştır. Ada ile kara arasındaki deniz doldurularak iki ayrı liman elde edilmiş; kuzeydeki askeri amaçla kullanılan Kuzey Liman, güneydeki ise ticaret amacıyla kullanılan liman olmuştur.
Kültür, Sanat ve Bilimin Beşiği
Dorlar ve Romalılar döneminde çok sayıda tapınak yapılan yeni Knidos, geç Roma ve erken Bizans dönemlerinde piskoposluk merkezi olmuş ve nüfusu 70.000'lere ulaşmıştır. Knidos, döneminin en ünlü astronom, matematikçi ve filozofu Eudoxus'un, ünlü heykeltıraş Praxiteles, Skopas ve Bryaxis'in, ayrıca İskenderiye Feneri'nin mimarı Sastratos'un yaşadığı çok önemli bir kültür ve bilim merkezidir. Praxiteles'in yaptığı ünlü Knidos Afroditi heykeli kenti dünyaca meşhur etse de bu heykel günümüze kadar bulunamamıştır. Antik kentte Afrodit heykelinin kaidesi, 8000 kişilik tiyatro, güneş saati, Demeter Mabedi ve Apollon Karneisos Tapınağı kentin en önemli kalıntıları arasında yer almaktadır.
Dantel Gibi Koylar ve Akdeniz İklimi
Datça, tipik bir Akdeniz iklimine sahiptir. Yazları sıcak ve kurak, kışları ise ılık ve yağışlı geçer. Üç tarafı denizle çevrili olan yarımadada, yazın esen serin kuzey rüzgarları kavurucu sıcakları dengeler. Nem oranı ortalama %58 olan Datça'da yılın 300 günü güneşli geçmektedir. Yarımadanın 235 kilometrelik sahil şeridi, büyüklü küçüklü 52 koyla adeta dantel gibi bezenmiştir. Marmaris ile Datça sınırını oluşturan Balıkaşıran'da yarımadanın kuzey ve güney kıyıları arasındaki genişlik 900 metreye kadar inmektedir. Yarımadanın batısındaki kısım ise yerel olarak Betçe adıyla anılmaktadır.
Tarım ve Meşhur Badem Üretimi
Datça'nın dağlık ve engebeli arazi yapısı nedeniyle tarıma elverişli toprakları oldukça sınırlıdır. Buna rağmen kırsal bölgelerde tarımsal etkinlikler ilçe ekonomisinin temelini oluşturur. Eğimli arazilerde yürütülen badem (Prunus dulcis) üretimi, ilçe ekonomisinde son derece önemli bir paya sahiptir. Türkiye'nin en önemli badem üreticileri arasında yer alan Datça'da üretilen lezzetli bademler, çoğunlukla çağla olarak tüketiciyle buluşmaktadır.
