Tekirdağ'ın Tarihi Yerleşimi: Çerkezmüsellim
Çerkezmüsellim, Türkiye'nin Marmara Bölgesi sınırları içinde yer alan Tekirdağ ilinin Hayrabolu ilçesine bağlı tarihi bir mahalledir. Coğrafi konum olarak 41°16′30″ Kuzey ve 27°01′30″ Doğu koordinatlarında yer alan bu yerleşim, bölgenin idari ve sosyal yapısında önemli roller üstlenerek günümüze ulaşmıştır. İlçe merkezine bağlı bir mahalle olmadan önce uzun yıllar belde statüsünü korumuş olan yerleşim yeri, tarihi geçmişi ve göçlerle şekillenen demografik yapısıyla dikkat çekmektedir.
Kuruluş Dönemi ve Büyük Göç Hareketleri
Çerkezmüsellim'in kuruluş süreci 19. yüzyılın ikinci yarısındaki göç hareketleriyle doğrudan bağlantılıdır. 1844 yılına ait resmi kayıtlarda, o dönemki Hayrabolu kazasına bağlı köyler arasında Çerkezmüsellim adıyla herhangi bir yerleşim yerinin bulunmadığı görülmektedir. Bölgedeki ilk yerleşim hareketliliği, 1850-1860 tarihlerinde Anadolu ile birlikte Hayrabolu'nun da yer aldığı Rumeli topraklarına Çerkez muhacirlerin yerleştirilmesiyle başlamıştır. Bu sürecin ardından, halk arasında 93 Harbi olarak bilinen 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sonrasında da Balkanlar ve Makedonya bölgelerinden gelen Pomak göçmenler bölgeye yerleştirilmiştir. Gerçekleşen bu iki büyük göç dalgasının ardından Çerkezmüsellim yerleşiminin temelleri atılmıştır.
Osmanlı'dan Cumhuriyet'e İdari Değişimler
Göç hareketleri sonrasında kurulan yerleşim, Osmanlı resmi kaynaklarında günümüzdeki adı olan Çerkezmüsellim (چركز مسلم) adıyla anılmaya başlanmıştır. 1890-1912 yılları arasında Tekfurdağı (Tekirdağ) sancağının Hayrabolu kazasına bağlı bir nahiye (bucak) olarak teşkilatlandırılmıştır. İdari bir merkez haline gelen bu nahiyeye, 1900-1906 yılları arasındaki kayıtlara göre 10 köy bağlı bulunmaktaydı. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunun ardından kasaba statüsünü koruyan yerleşim, 1935 yılı genel nüfus sayımından itibaren Hayrabolu'nun merkez köyü olarak kaydedilmiştir.
Belediye Dönemi ve Günümüzdeki Durumu
Çerkezmüsellim, gelişimini sürdürerek 1961 yılında belediye statüsüne kavuşmuş ve belde belediyesi olarak yönetilmeye başlanmıştır. Ancak 2012 yılında kabul edilen 6360 sayılı kanun kapsamında Tekirdağ ilinin büyükşehir belediyesi olmasıyla birlikte idari yapıda köklü bir değişiklik yaşanmıştır. Bu yasal düzenleme doğrultusunda Çerkezmüsellim Belediyesi, 2014 Türkiye yerel seçimleriyle birlikte resmen kapanarak Hayrabolu ilçesine bağlı bir mahalle statüsüne dönüştürülmüştür. Yerleşimin nüfusu ise zamanla azalma eğilimi göstermiştir; 2007 yılında 3.235 olan nüfus, 2019 yılı TÜİK verilerine göre 2.435'e gerilemiştir.