Çartak'ın Coğrafi Konumu ve Genel Özellikleri
Çartak, Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan Van ilinin Saray ilçesine bağlı bir mahalledir. Deniz seviyesinden 2303 metre rakımda konumlanan mahalle, toplamda 36,61 km²'lik bir yüzölçümüne sahiptir. Coğrafi koordinatları 38°31′16″ kuzey enlemi ve 44°03′32″ doğu boylamı olarak tescillenen Çartak, bölgenin yüksek rakımlı yerleşim birimleri arasında yer almaktadır.
İdari Yapısı ve Yakın Tarihi
İdari bölünüş tasarrufunda geçmişte köy statüsünde bulunan Çartak, 2012 yılında gerçekleştirilen yasa değişikliği ile birlikte resmi olarak mahalle statüsüne geçiş yapmıştır. Günümüzde muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilen mahalle, Van'ın Saray ilçesine bağlı mahalleler listesinde yer almaktadır.
Çaybağı (Kotur) Çayı Havzası ve Coğrafi Çevre
Çartak yerleşimi, coğrafi nitelikleri bakımından Çaybağı (Kotur) Çayı Havzası içerisinde konumlanmaktadır. Bu havzada yer alan coğrafi çevre koşulları, kırsal yerleşme düzeni ve ekonomik faaliyetler akademik araştırmalara konu olmuştur. Mahalle, sahip olduğu yüksek rakım ve havza özellikleri ile kendine has coğrafi nitelikler barındırmaktadır.
Nüfus Dinamikleri ve Ulaşım Bilgileri
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre Çartak'ın nüfusu yıllar içerisinde değişim göstermiştir. 2010 yılında 749 olan mahalle nüfusu, 2012'de 757 ile zirveye ulaşmış, 2019 yılı itibarıyla ise 676 kişi olarak kaydedilmiştir. Mahalleye dair iletişim ve lojistik bilgilerinde posta kodu 65830, il plaka kodu 65 ve telefon alan kodu 432 olarak belirlenmiştir.