Bybassios (veya antik kaynaklardaki diğer adlarıyla Bybassos, Bybassus), Muğla ili Marmaris ilçesinde yer alan büyüleyici bir Karya yerleşimidir. Bugün eşsiz doğasıyla bilinen Orhaniye Köyü'nün yamacına kurulduğu tepede yer alan bu antik liman kenti, yemyeşil çam ormanları içerisine yayılmış surları ve zengin geçmişiyle dikkat çeker. Antik çağlarda korunaklı bir liman işlevi gören yerleşim, antik yazarlar Diodoros ve Bizanslı Stefanos'un eserlerinde de adından söz ettiren önemli bir tarihi merkezdir.
Bybassios'un Köklü Tarihi ve Surları
Kentte gerçekleştirilen arkeolojik yüzey araştırmaları, bölgedeki ilk yerleşim izlerinin Kalkolitik Dönem'e kadar uzandığını göstermektedir. Arkaik ve Klasik dönemlerde aktif bir liman kenti olan Bybassios, daha sonraki süreçte Rodos egemenliğine girerek Rodos'un bir demosu (eyaleti) olmuştur. Kentin en dikkat çekici özelliklerinden biri, yoğun orman dokusu altında yer alan ve farklı dönemlere ait izler taşıyan sur duvarlarıdır. Araştırmalarda surların dört farklı inşa evresi tespit edilmiş olup, en eski evre M.Ö. 7. ila 6. yüzyıllara (Arkaik Dönem) tarihlendirilmektedir. Klasik ve Hekatomnid dönemlerinde eklenen bastionlarla (savunma burçları) güçlendirilen surlar, Geç Bizans döneminde harçlı ve devşirme malzemelerle yenilenmiştir.
Görülmeye Değer Yapılar ve Keşif Noktaları
Bybassios antik kentini ziyaret ettiğinizde, doğayla iç içe geçmiş dağınık bir arkeolojik alanda macera dolu bir keşif sizi bekler. Kentin en yüksek noktasında yer alan iç kalede, Geç Bizans dönemine ait tonozlu sarnıçlar, üç nefli kilise kalıntıları (trikonchos) ve çeşitli yapı kompleksleri keşfedilmiştir. Surların batısında yer alan ve günümüze kadar oldukça iyi korunmuş antik kapı ise görülmeye değer en etkileyici askeri mimari unsurlardan biridir. Ayrıca Orhaniye Köyü sahilinde yer alan ünlü Kızkumu Plajı'nın hemen karşısındaki adacık üzerinde de antik kente bağlı orta çağ kale kalıntıları göze çarpmaktadır. Antik yazar Diodoros'un anlatılarına göre, Apollon tarafından kurtarılan kız kardeşlerden Parthenos'a adanmış olan Bybassios tapınağı da bu bölgenin inanç tarihindeki önemini göstermektedir.
Bybassios Antik Kenti'ne Nasıl Gidilir?
Bybassios Antik Kenti, Muğla'nın Marmaris ilçesine bağlı Orhaniye Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Marmaris merkezinden Bozburun yönüne giden toplu taşıma araçları veya özel aracınızla yaklaşık 30 dakikalık bir yolculukla Orhaniye'ye kolayca ulaşabilirsiniz. Antik kalıntılar, köyün hemen arkasında yükselen ormanlık tepede yer aldığı için buraya ulaşmak trekking (doğa yürüyüşü) meraklıları için oldukça keyiflidir. Ziyaretiniz sırasında Bybassios kalıntılarını keşfettikten sonra, hemen eteklerinde yer alan Kızkumu'nda denizin üzerinde yürüyüş yapabilir, doğa ve tarihin bütünleştiği bu eşsiz manzaranın tadını çıkarabilirsiniz.