Bizantion Muharebesi: Diadoklar Savaşı'nın Kaderini Belirleyen Çarpışma
Bizantion Muharebesi, Büyük İskender'in MÖ 323'teki ölümünün ardından imparatorluğunu kimin yöneteceğine dair generalleri (Diadoklar) arasında yapılan Diadohi Savaşları kapsamında MÖ 317 yılında gerçekleşmiştir. Hellespont'ta, Bizantion (günümüzde İstanbul, Türkiye) yakınlarında iki gün boyunca süren bu muharebe, Antigonidlerin muhteşem bir zaferiyle sonuçlanmıştır.
Muharebenin Arka Planı ve Gelişimi
Büyük İskender'in ölümünün ardından başlayan güç mücadelelerinde, kuşatmada kaybettiği bir gözünden ötürü Antigonos Monofthalmos olarak adlandırılan general, en yetenekli haleflerden biri olarak öne çıkmıştır. MÖ 319'da naip Antipatros'un ölümünün ardından Poliperhon yeni naip olmuş; ancak Antigonos, Cassander, Ptolemaios ve Lisimahos arasında Poliperhon'a karşı bir koalisyon kurulmuştur. Poliperhon tarafından büyük bir donanmayla Hellespont'un komutasını alması için gönderilen Lidya satrapı Ak Kleitos, bölgeye ulaştığında karşı karşıya geleceği Antigonos'un donanmasının komutanı Nikanor ile karşı karşıya gelmiştir.
Bizantion Yakınlarındaki Çarpışmalar
İki donanma Bizantion yakınlarında karşılaşmış ve ilk muharebede Kleitos, Nikanor'un yaklaşık 70 gemisinin ele geçirildiği, batırıldığı veya etkisiz hale getirildiği bir zafer kazanmıştır. Nikanor'un kalan 60 gemisi ise Kalkedon'a kaçarak Antigonos ve ordusuna katılmıştır. Antigonos bu gemileri hızla yeni bir savaşa hazır hale getirip en güçlü ve en sadık askerlerini denizci olarak atamıştır. Aynı esnada Bizantionlular; okçularını, sapancılarını ve peltastlarını Kleitos'un kamp kurduğu Avrupa kıyılarına taşımıştır. Ertesi gün şafak vakti karadan ve denizden ani bir taarruz başlatan Antigonos, tamamen hazırlıksız yakalanan Kleitos'un tüm kuvvetlerini esir almış veya öldürmüştür.
Muharebenin Sonuçları
Bu parlak taktiksel zaferin ardından Kleitos tek bir gemiyle kaçmayı başarmış, ancak gemisini karaya oturtarak Makedonya'ya ulaşmaya çalışırken Lysimakhos için çalışan askerler tarafından yakalanarak idam edilmiştir. Bizantion Muharebesi, üst üste üç zafer kazanan Antigonos'un askeri dehasını ve itibarını büyük ölçüde artırmış, Poliperhon'un Asya'ya müdahale etmesini engellemiştir. Antigonos bu büyük zaferin hemen ardından, Kilikya, Suriye ve Fenike'de sorun çıkaran Eumenes ile başa çıkmak üzere yola çıkmıştır.