Baykan İlçesinin Tarihçesi ve Kuruluşu
Siirt ilinin güzide bir ilçesi olan Baykan (Kürtçe adıyla Hawêl), zengin tarihi geçmişiyle Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yer almaktadır. İlçe, 20 Mayıs 1938 tarih ve 3393 sayılı kanunla ilk olarak günümüzde de köy durumunda bulunan Tütenocak (Koh) yerleşiminde kurulmuştur. Bölgenin idari ve coğrafi ihtiyaçları doğrultusunda, 1949 yılında ilçe merkezi Diyarbakır-Bitlis devlet kara yolu üzerinde bulunan ve tarihi bir geçmişe sahip olan Havil Hanları mevkisine nakledilmiştir. Bu taşınmanın ardından ilçenin adı resmi olarak Baykan şeklinde değiştirilmiştir.
Coğrafi Konumu ve Ulaşım Kolaylığı
Yüzölçümü 488 kilometrekare olan Baykan, deniz seviyesinden ortalama 713 metre yükseklikte konumlanmaktadır. İlçe, coğrafi konumu itibarıyla Diyarbakır-Bitlis devlet kara yolu üzerinde bulunması sebebiyle son derece stratejik ve kolay bir ulaşım aksına sahiptir. Bölgeyi ziyaret etmek isteyen seyahat severler için bu devlet kara yolu ana ulaşım güzergahını oluşturmakta ve çevre merkezlerle olan bağlantıyı zahmetsiz hale getirmektedir.
Kültürel Değerler ve Veysel Karani Türbesi
Baykan'ın en önemli kültürel ve manevi değerlerinden biri, ilçeye bağlı Veyselkarani beldesinde yer alan tarihi Veysel Karani Türbesi'dir. İlçe bu kıymetli manevi mekan ile meşhurdur ve her yıl çok sayıda ziyaretçiyi ağırlamaktadır. Özellikle Kurban Bayramı dönemlerinde türbenin bulunduğu beldede geniş katılımlı Veysel Karani'yi anma etkinlikleri düzenlenerek bu köklü kültürel miras coşkuyla yaşatılmaktadır.
İdari Yapı ve Köy Yerleşimleri
Baykan ilçesi, idari açıdan Atabağı ve Veyselkarani olmak üzere iki belde belediyesine sahiptir. Bunun yanı sıra aralarında Adakale, Çelikli, Ormanpınar ve ilçenin ilk kuruluş yeri olan Tütenocak gibi yerleşimlerin de bulunduğu toplam 30 köyü bünyesinde barındırmaktadır. Siirt il merkezine bağlı olan bu tarihi ilçe, hem manevi değerleri hem de doğal yerleşim birimleriyle bölgenin keşfedilmeye değer önemli rotalarından biridir.