Türkiye'nin Deniz Trafiğine Uygun Tek Akarsuyu: Bartın Çayı
Bartın, Karadeniz Bölgesi'nin batı bölümünde yer alan, aynı adı taşıyan ilin merkezi konumundaki tarihi ve doğal güzelliklerle dolu bir şehirdir. İl merkezinin deniz seviyesinden yüksekliği (rakımı) 25 metre, merkez ilçenin yüzölçümü ise 1.091 kilometrekaredir. Kentin içinden süzülen Bartın Çayı, Karadeniz'e kadar gemiyle ulaşım imkanı sağlaması bakımından Türkiye'de deniz trafiğine uygun tek akarsu olma unvanına sahiptir. Bu coğrafi nitelik, şehre hem ekonomik hem de turistik açıdan benzersiz bir kimlik kazandırmaktadır.
Mitolojik Kökenler ve Etimolojik Serüven
Şehir, adını kenarında kurulduğu antik Bartın Çayı'nın eski adı olan Parthenios'tan almıştır. Yunan mitolojisinde tüm okyanusların kişileşmiş hali olan Okeanos'un çocuklarından biri olan Parthenios, aynı zamanda sular tanrısıdır. Roma İmparatorluğu döneminde çaya Parthenius, çayın kıyısındaki şehre ise Parthenia adı verilmiştir. Tarih boyunca bu antik isim ses değişimlerine uğrayarak günümüzde Bartın adını almıştır.
Antik Çağlardan Cumhuriyet Dönemine Tarihsel Miras
Bartın toprakları, tarih boyunca pek çok medeniyetin izlerini barındırmıştır. İl sınırları içinde antik Paflagonya kentlerinden Sesamos (Amasra), Kromna (Kurucaşile) ve Erythinoi (Çakraz) gibi tarihi yerleşimler yer almaktadır. Bölgenin ilk sahiplerinin M.Ö. 14. yüzyılda Gaskalar, M.Ö. 13. yüzyılda ise Hititler olduğu kabul edilmektedir. Ardından sırasıyla Frigler, Kimmerler, Lidyalılar, Persler, Makedonyalılar (Büyük İskender ve komutanı Eumenes) ve Pontus Krallığı egemenliğine girmiştir. M.Ö. 70 yılında Romalıların kontrolüne geçen bölge, M.S. 395'te Doğu Roma İmparatorluğu sınırlarında kalmış ve zamanla Peçenek, Kuman, Arap, Selçuklu ile Rus akınlarına maruz kalmıştır. 1326 yılında Candaroğulları Beyliği'ne bağlanan Bartın, 1392'de Osmanlı egemenliğine geçmiş, 1924'te Zonguldak'ın bir ilçesi olmuş ve en nihayetinde 7 Eylül 1991 tarihinde il statüsüne kavuşmuştur.
Kültür ve Sanatın Buluşma Noktası: Özel Bartın Kent Müzesi
Şehrin zengin siyasal, ekonomik ve sosyo-kültürel geçmişini yansıtan eşya, fotoğraf ve tarihi belgeler modern bir müze konseptiyle ziyaretçilere sunulmaktadır. Hükûmet Caddesi üzerindeki tarihi bir binada 2019 yılında açılan Özel Bartın Kent Müzesi, geçmişe ışık tutan en önemli kültür duraklarındandır. Ziyaretçiler, müzede sergilenen koleksiyonlar vasıtasıyla kentin tarihini, gelişimini ve kültürel birikimini yakından inceleme şansı bulmaktadır.