Ankara ilinin Çamlıdere ilçesine bağlı bir mahalle konumunda olan Avdan, zengin tarihsel geçmişi ve coğrafi konumuyla dikkat çeken Karadeniz Bölgesi yerleşimlerinden biridir. Ankara şehir merkezine 102 kilometre, bağlı olduğu Çamlıdere ilçe merkezine ise yalnızca 8 kilometre mesafede yer alan mahalle, köklü tarihi mirasıyla bölgenin geçmişine ışık tutmaktadır.
Avdan ve Çamlıdere Bölgesinin Tarihsel Kökenleri
Bölgedeki yerleşimin tam olarak ne zaman başladığı kesin olarak bilinmemekle birlikte, tarihinin ilk çağlara kadar uzandığı tespit edilmiştir. Avdan ve çevresi tarih boyunca sırasıyla Hititler, Frigler, Lidyalılar, Persler, Galatlar, Romalılar ve Bizanslılar gibi pek çok büyük medeniyetin egemenliği altında kalmıştır. Bu medeniyet çeşitliliği, bölgenin çok katmanlı tarihi dokusunu şekillendirmiştir.
Oğuz Türklerinin Yerleşimi ve Yabanabad Tarihi
1071 Malazgirt Zaferi'nin ardından Türklerin Anadolu genelindeki akınları hız kazanmış ve 1073 yılında Ankara ve civarına gelerek bu bölgelere yerleşmişlerdir. Anadolu'ya gelerek yerleşen Oğuz Türkleri, Boz-oklar ve Üç-oklar olmak üzere 24 boya ayrılmaktadır. Boz-Ok boylarından Kayı, Bayat, Alka-Evli, Kara-Evli, Yazdır, Dodurga, Döğer, Yaparlu, Avşar, Beğdili, Kızık, Karkın; Üç-Ok boylarından ise Bayındır, Peçenek, Çavuldur, Çepni, Salur, Eymür, Ala-Yuntlu, Yüreğir, İğdir, Büğdüz, Yuva ve Kınık boylarının adlarına Çamlıdere ve Kızılcahamam çevresinde çok sık rastlanmaktadır. Selçuklu Devleti'nin 1073'te Ankara ve çevresini ele geçirmesinden ve ardından beylikler döneminin sona ermesinden sonra, bölge 1356 yılında Osmanlı Sultanı Orhan Gazi'nin oğlu Süleyman Paşa tarafından alınarak Osmanlıların eline geçmiştir.
Yabanabad İsminden Günümüze Ulaşan İdari Miras
Ankara yıllıklarında Çamlıdere ve Kızılcahamam ismi tarihi olarak Yabanabad şeklinde geçmektedir. Sözlük anlamı itibarıyla "yaban" kelimesi insan eli değmemiş, üzerinde insan yaşamayan, yabani ve vahşi yeri; "abad" ise bir yeri abad etmek, orayı bayındır hale getirmek ve şenlendirmek anlamına gelmektedir. Yani Yabanabad, vahşi ve yabani bir yerin bayındır ve yaşanır hale getirilmesi olarak tarif edilmektedir. 1356 yılından itibaren Ankara Sancağı'na bağlı bir kaza olan Yabanabad'ın ilçe merkezi ilk olarak Demirciören mahallesi olmuş, 1880'de Pazar beldesine nakledilmiş ve nihayetinde yol güzergahı üzerinde yer alması ile şifalı suların bulunması nedeniyle 1915 yılında Kızılcahamam'a taşınmıştır. Avdan, günümüzde bu tarihi idari mirasın parçası olan huzurlu bir mahalle olarak varlığını sürdürmektedir.