Cenabi Ahmed Paşa Camii'nin Tarihçesi
Ankara'nın Altındağ ilçesinde konumlanan Cenabi Ahmed Paşa Camii, üzerindeki kitabede yer alan bilgilere göre 1565 yılında tamamlanmıştır. Yapı, Kanuni Sultan Süleyman'ın vezirlerinden olan Cenabi Ahmed Paşa adına inşa ettirilmiştir. Tarihi süreç içerisinde 1887, 1936, 1938, 1959, 1992 ve son olarak 2011 yıllarında onarımdan geçen cami, 14 Ekim 1972 tarihinde Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulu tarafından tescil edilmiştir.
Mimar Sinan Tasarımı ve Yapısal Özellikleri
Tezkiret-ül Bünyan'da adı geçmesi dolayısıyla Mimar Sinan tarafından tasarlandığı tahmin edilen cami, klasik Osmanlı mimarisinin özelliklerini yansıtır. Yığma taşıyıcı sistemle inşa edilen yapının ana malzemesi olarak Ankara taşı kullanılmıştır. Tamamı düzgün kesme taştan inşa edilen camide devşirme malzemeye yer verilmemiştir. Kare planlı olan yapı; yanlardan açık, önde ise üç büyük kemerle çevrili bir son cemaat yerine sahiptir. Bu kemerlerin üzerinde kurşunla kaplı üç adet kubbe yer almaktadır.
İç Mekan Detayları ve Mimari Yapısı
Caminin tek minaresi ve biri merkezi olmak üzere toplamda dört kubbesi bulunur. Geçirdiği yenileme çalışmalarında ufak tefek değişiklikler yapılmış olsa da genel özgünlüğü korunmuştur. İç mekanda yer alan mihrap, minber ve giriş kapısı beyaz mermerden yapılmış olup oldukça sadedir. Ana duvarlarda sivri kemerli 32 pencere bulunurken, kubbe kasnağında ise 16 pencere yer alır. Mihrap kısmı taç süslemeleriyle hareketlendirilmiş ve kubbe içi gibi yüzeylerde kalemişi süslemelere yer verilmiştir.
Çevre Elemanları ve Külliye Yapısı
Cami, kendisiyle aynı arazi içerisinde bulunan türbe ve mezarlık alanıyla birlikte bir külliye teşkil etmektedir. Ayrıca yakın çevresinde günümüze ulaşamamış olan bir mevlevihane, çeşme ve hamamın da geçmişte var olduğu bilinmekte olup, tüm bu alanın ortak bir külliye fikri çerçevesinde düzenlendiği düşünülmektedir.