Ankara'nın Altındağ ilçesinde yer alan Ağaç Ayak Camii, 18. yüzyılın başlarında inşa edildiği tahmin edilen tarihi bir Osmanlı yapısıdır. Kitabesi bulunmayan bu tarihi cami, su basmanına kadar moloz taş, üst kısımlarında ise örme tuğla arası ahşap hatıllı bir yapım tekniğiyle inşa edilmiştir. Geç dönem Ankara eserleri arasında kabul edilen cami, iç tasarımındaki özgün ahşap minberi, alçı mihrabı ve nakış işlemeleriyle dikkat çekmektedir.
Geçmişte toprak damlı ve minaresiz bir yapı olan Ağaç Ayak Camii, tarihi süreç içerisinde çeşitli restorasyon ve onarım çalışmaları geçirerek günümüzdeki şeklini almıştır. Yapının ilk büyük tadilatı 1962 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü öncülüğünde gerçekleştirilmiştir. Tarihi cami, 2006 yılında yine aynı kurum tarafından yaptırılan bakımlarla son şeklini almıştır.
Mimari Yapısı
Eğimli bir arazi üzerine dikdörtgen planlı olarak inşa edilen yapı, adını dış duvarlarında yoğun şekilde kullanılan ağaç hatıllar ve direklerden almaktadır. Binanın kuzeybatı yönünde ahşap bir minare yer almaktadır. Ön tarafta yer alan giriş kapısının yanında iki adet dikdörtgen formlu pencere bulunur ve bu kapı ile pencere kenarlarında sivri kemerli alınlık detayları kullanılmıştır. Yapıda iki adet tavan göbeği bulunmakta olup, bunlardan biri harim tavanının ortasında, diğeri ise harimin kuzeyindeki mahfilin alt yüzeyinde konumlanmıştır.
İç Tasarım ve Süslemeler
Camideki iç tasarımın en belirgin özelliklerinden biri ahşap tavan işçiliğidir. Ahşap tavanın tam ortasında büyük altıgen bir rozet yer almaktadır. Mahfilin altı ve tavan kasetleme tekniğiyle bölünmüştür. Giriş kapısının iki yanında kadınlar mahfelini destekleyen ahşap sütunlar bulunur. Ayrıca, alçı kalıplarıyla oluşturulan mihrabın yanı sıra nakışlarla bezenmiş ahşap minber de caminin iç mekan tasarımında öne çıkan diğer sanatsal unsurlardır.