Genel Bakış ve Önemi
Anadolu Katolik Kilisesi veya resmi adıyla Anadolu Havarisel Vekilliği (Latince: Vicariatus Apostolicus Anatoliensis), Anadolu'nun doğu yarısını kapsayan Katolik Kilise'nin önemli bir havarisel vekilliğidir. Bu yapı, Katolik Kilise'nin Doğu Kiliseleri Cemaati'nin yönetim organının sorumluluğu altında bulunmasına rağmen, Katolik dünyası için alışılmadık bir şekilde doğrudan Vatikan'a bağlıdır. Havarisel vekilliğin ana merkezi İskenderun'daki İskenderun Latin Katolik Kilisesi Katedrali iken, Mersin'de bulunan Aziz Antuan Latin Katolik Kilisesi ise bu vekilliğin Eş Katedrali olarak hizmet vermektedir.
Tarihsel Gelişimi
Vekilliğin köklü tarihi, 13 Mart 1845'te Trabzon'un Apostolik Makamı adıyla kurulmasına kadar uzanmaktadır. Bu makam, adını Karadeniz'deki konumundan almaktadır. 12 Eylül 1896'da yetkilerine el konulmasının ardından Batı Anadolu'daki İzmir Katolik Başpiskoposluğu ile birleştirilmiştir. Daha sonra, 20 Haziran 1931'de İstanbul Havarisel Vekilliği'nin yetki alanından bazı bölgeleri de bünyesine katarak Trabzon Otonom Misyonu olarak yeniden kurulmuştur. Tarihler 30 Kasım 1990'ı gösterdiğinde ise bu otonom yapı, itibari bir episkopos tarafından yönetilen Anadolu Havarisel Vekilliği adını almıştır.
Hizmet Kapsamı ve Yapısı
2020 yılı itibarıyla yaklaşık 450.000 kilometrekarelik son derece geniş bir coğrafi alanı kaplayan vekillik; Suriye, Irak, İran, Afganistan ve Pakistan'dan gelen Hristiyan mültecilerin yanı sıra bin Türk Hristiyana hizmet sunmaktadır. Bu geniş bölgedeki faaliyetlerini yürütmek adına vekilliğin bünyesinde altı cemaat ve iki misyon yer almaktadır. Ruhani liderlik geçmişinde Damiano da Viareggio, Luigi Padovese ve Paolo Bizzeti gibi isimlerin bulunduğu vekilliğin yönetimini günümüzde, 25 Kasım 2024 tarihinden itibaren görevde olan Antuan Ilgıt yürütmektedir.
Katedral ve Eş Katedral Yapıları
Anadolu Havarisel Vekilliği'nin idari ve dini yönetim merkezi İskenderun'daki İskenderun Latin Katolik Kilisesi Katedrali üzerinden koordine edilmektedir. Bunun yanı sıra, Mersin'de bulunan tarihi Aziz Antuan Latin Katolik Kilisesi de eş katedral statüsünde yer alarak bu manevi yapının önemli bir diğer ayağını oluşturmaktadır.