Akçay Nehri (antik çağdaki adıyla Harpasos veya Latince Harpasus), Büyük Menderes Nehri'nin en önemli kollarından biridir. Toplam uzunluğu 116 km olan bu akarsu; Muğla, Denizli ve Aydın illeri sınırlarında yer alır. Kaynağını Muğla'nın kuzeydoğusundaki dağlık alanlardan alan ve Denizli ilinin güneybatısında Beyağaç yakınlarından geçen nehir, batı-kuzeybatı yönünde akarak Denizli-Muğla il sınırını oluşturur.
Akçay'ın Yatağı ve Kolları
Akçay Nehri, yolculuğu boyunca çeşitli yan kollarla beslenmektedir. Tavas yönünden gelen Yenidere ile birleşen nehrin diğer önemli kolları arasında Karacaören, Doğançay, Mortuma Çayı, sağ kollarından Kapız Çayı ve sol kollarından Kocaçay yer almaktadır. Aydın iline ulaştıktan sonra Kemer Barajı gölünde toplanan akarsu, barajdan çıktıktan sonra Bozdoğan ilçesinden kuzeye doğru geniş bir vadi boyunca ilerler. Akçay, en nihayetinde Nazilli şehrinin altı kilometre güney-güneybatısında Büyük Menderes Nehri'ne dökülerek Ege Denizi'ne doğru olan yolculuğuna devam eder.
Kemer Barajı ve Akım Özellikleri
Ortalama debisi 18.51 m³/sn olan Akçay'ın su miktarı yaz aylarında oldukça azalmaktadır. Nehrin minimum debisi 0.004 m³/sn, en fazla akımı ise 467 m³/sn olarak ölçülmüştür. Nehir üzerinde taşkın koruma, enerji üretimi ve tarımsal sulama amacıyla 1.210 hektarlık alana sahip olan Kemer Barajı ve Hidroelektrik Santrali kurulmuştur. 1954-1958 yılları arasında inşa edilen bu baraj beton gövde yapısına sahiptir. Ayrıca akarsu üzerinde Akçay, Akçay I ve Akçay II isimleriyle üç yeni barajın kurulması da planlanmaktadır.
Su Kalitesi ve Doğal Yaşam
Ağır metaller açısından değerlendirildiğinde sınıf II, yani az kirlenmiş su kalitesine sahip olduğu tespit edilen Akçay Nehri, gemiciliğe elverişli değildir. Buna karşın nehir zengin bir tatlı su ekosistemine ev sahipliği yapmaktadır. Akçay bünyesinde barındırdığı Anguilla anguilla, Ladigesocypris mermere, Barbus pergamonensis, Aphanius anatoliae ve Gambusia holbrooki gibi çeşitli balık türleriyle biyolojik çeşitliliğe katkı sağlamaktadır.